Start Błędy językowe

www.zanimnapiszesz.info -ustawiając ten adres na opisie gadu-gadu, swojej stronie internetowej, blogu lub profilu na portalach, wspierasz akcje!

Już dziś sprawdź i umieść NOWE userbary akcji na swojej stronie lub w stopce na forum!

Błędy językowe

Strona zawiera listę powszechnie popełnianych przez ludzi błędów językowych – interpunkcyjnych, fleksyjnych i stylistycznych, niekiedy ortograficznych. Ma służyć podniesieniu poziomu świadomości pisowni poprzez wypunktowanie błędów i podanie formy poprawnej, a gdy jest to celowe – umieszczenie jej w kontekście dla większej jasności.

Spis treści

Lista błędów

Błędy ortograficzne

Przykład błęduForma prawidłowaKomentarz
żądzić, rządać, wąhać, wachać rządzić, żądać, wąchać, wahać Często mylona pisownia ze względu na występowanie podobnych słów o innej pisowni.
pojedyńczy, pojedyńcza, pojedyńcze, pojedyńczo pojedynczy, pojedyncza, pojedyncze, pojedynczo Częste błędy ze względu na sposób wymowy, podobnie jak wyrazy zakończone na -zm (np. klasycyzm) w mowie zmiękczają się czasem na -źm ("klasycyźmie").
zwycięscy
zwycięzcy
zwycięzcy
zwycięscy
Zwycięscy to przymiotnik (np. w zastosowaniu "zwycięscy wojownicy pojmali w jasyr przegranych"), zwycięzcy to l.mn. od zwycięzca.
francuzki
Francuski
Francuzki
francuski
Francuzki to rzeczownik (kobiety narodowości francuskiej), np. "znam dwie Francuzki" i piszemy go wielką literą. Przymiotnik francuski piszemy małą literą, np. "francuski to trudny język".
menager manager
menadżer
menedżer
Błąd wynikający z niepoprawnego zapożyczania angielskich wyrażeń.
książe
ciele
pare
plemie
imie
książę
cielę
parę
plemię
imię
Pomimo wymowy tych i podobnych wyrazów bez nosowości (z -e) – zawsze piszemy (parę w znaczeniu kilka również piszemy z ).
umię
rozumię
śmię
prosze
umiem
rozumiem
śmiem
proszę
Form pierwszej osoby nie używamy w artykułach, pojawia się ona jednak często w dyskusjach, stąd przydatne jest zwrócenie uwagi na ten błąd.
koleji
nadzieji
mierzeji
szyji
aleji
Maji
Mateji
kolei
nadziei
mierzei
szyi
alei
Mai
Matei
Rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone na -j bądź -ja, które występuje po samogłosce, mają w D., C. i Ms. zakończenie -i.
pierszy
piersi
czeci
pierwszy
pierwsi
trzeci
Błędy wynikające z niestarannej wymowy – "piersi" to liczba mnoga od "pierś".
trzcionka
ludzią
czcionka
ludziom
Błąd wynikający z obawy przed posądzeniem o niestaranną wymowę.

Pisownia wielką lub małą literą

Ustawa o Powszechnym Obowiązku Wojskowym RP
Kodeks Cywilny
Prawo Autorskie
ustawa o powszechnym obowiązku wojskowym RP
Kodeks cywilny
Prawo autorskie
Nazwy ustaw i innych aktów prawnych piszemy małą literą (ustawa o fundacjach, ustawa o izbach lekarskich), chyba że ustawa wyraźnie stanowi inaczej, np. ustawa – Kodeks cywilny, ustawa – Prawo prasowe itp.
zakon Franciszkanów
opactwo Cystersów
siostra Urszulanka
zakon franciszkanów
opactwo cystersów
siostra urszulanka
Skrócone nazwy zakonów piszemy małą literą, w odróżnieniu od nazw pełnych, np. Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika (ale paulini).

Uwaga: Nazwy zakonów rycerskich piszemy wielką literą, np. Krzyżacy, Templariusze, a nie krzyżacy, templariusze.

DU, Nr. X Poz. Y
DzU NR. X, POZ. Y
Dz.U. (bez spacji)
Dz. U. Nr 2, poz. 45 albo
Dz. U. z 1995 r., Nr 45, poz. 1070
Wprawdzie zgodnie z zasadami powinno być "DzU", ale językoznawcy akceptują powszechnie używany i wynikający z § 162 powszechnie obowiązujących Zasad Techniki Prawodawczej skrót "Dz. U." (ze spacją w środku skrótu!). W przypadku Monitora Polskiego prawidłowym skrótowcem jest M.P.. Ostatnio, zwłaszcza na stronach WWW ministerstw, spotykane jest takie strukturalne wskazywanie umiejscowienia danego aktu prawnego: Dz.U.2005.38.1056 lub M.P.2004.3.35. Nie jest to poprawne.
województwo Warmińsko-Mazurskie
Warmińsko-mazurskie
Bielsko-biała
Ruda śląska
województwo warmińsko-mazurskie

Bielsko-Biała
Ruda Śląska
Nazwy województw piszemy małą literą, zarówno pierwszy, jak i drugi człon. W dwuczłonowych nazwach miast, oba człony piszemy wielką literą.
język Polski
lista Rosyjskich piosenkarzy
msza Rzymsko-Katolicka
Katolicy, Muzułmanie, Buddyści
Warszawiacy, Gdańszczanie
na Warszawskich ulicach
15 Stycznia 2007
w ostatni Poniedziałek
język polski
lista rosyjskich piosenkarzy
msza rzymskokatolicka
katolicy, muzułmanie, buddyści
warszawiacy, gdańszczanie
na warszawskich ulicach
15 stycznia 2007
w ostatni poniedziałek
Przymiotniki od nazw kontynentów, krajów, miejscowości, narodów, obrządków religijnych zawsze pisane są małą literą, o ile nie stanowią części nazwy własnej, podobnie jak nazwy wyznawców religii, nazwy miesięcy, dni tygodnia i mieszkańców miast. Wyjątkiem mogą być stwierdzenia typu prawo Boskie lub zasady Rodzicielskie, gdy piszący chce podkreślić swój szczególny szacunek lub szczególne zaangażowanie uczuciowe.
Uwaga: żyd w sensie wyznawca religii mojżeszowej pisze się małą literą, ale Żyd w sensie człowiek narodowości żydowskiej lub pochodzenia żydowskiego pisze się wielką (dużą) literą.
wiem, co Ci ludzie myślą
wiem, co Ci ludzie Ci powiedzieli
wiem, co ci ludzie myślą
wiem, co ci ludzie Ci powiedzieli
"Ci" pisane wielką literą to forma grzecznościowa celownika zaimka w drugiej osobie liczby pojedynczej, stosowana w korespondencji, w znaczeniu "Ci" albo "Tobie"; w podanym w pierwszym przykładzie znaczeniu zaimek "ci" ma inne znaczenie (jest to liczba mnoga od zaimka "ten", por. "tamten"-"tamci") i pisany jest małą literą;
drugi przykład pokazuje obydwa zaimki brzmiące "ci" w tym samym zdaniu

Pisownia łączna lub rozdzielna

z tąd
z tond
stond
stąd
wogóle
wogule
wogle
w ogóle
wgłąb w głąb
z przed sprzed Sprzed jest przyimkiem!
spowrotem z powrotem
z resztą zresztą "z resztą" znaczy tylko "wraz z pozostałymi"; "zresztą" oznacza "tak poza tym"
możnaby
mógł by
mogła by
mogło by
zrobił bym itp.
można by
mógłby
mogłaby
mogłoby
zrobiłbym
Formy bezosobowe, jak można, trzeba itp. piszemy oddzielnie z by. Formy osobowe – mogła (ona), kupił (on/ja), powiedzieli (oni), piszemy razem z by i bym.
Wskazówka: W razie wątpliwości staramy się "podstawić" daną formę czasownika pod jakąś osobę – ja, ty, on, ono, my, wy, oni, i jeśli jest to poprawne, to stosujemy pisownię łączną, jeśli nie – rozdzielną.
10-cio metrowy
20-sto lecie
10-metrowy
20-lecie
dwu i pół letni
półtora-godzinny
dwuipółletni
półtoragodzinny
Złożenia liczebników pisanych słownie i rzeczowników zawsze pisane są jako jedno słowo, bez spacji ani dywizów.
15-stka
w pierwszej 10-tce
Piętnastka
w pierwszej dziesiątce
Rzeczowniki odliczebnikowe zawsze zapisuje się słownie.
1990r. 1990 r.
napewno
narazie
poprostu
conajmniej
na codzień
na prawdę
na przeciwko
wszechczasów
na pewno
na razie
po prostu
co najmniej
na co dzień
naprawdę (= rzeczywiście)
naprzeciwko
wszech czasów
na raz naraz "Na raz" znaczy "na jeden raz"; "naraz" zaś "jednocześnie" lub "nagle"; zdecydowanie częściej używa się tej drugiej formy.
nielada
niebyle
nie lada
nie byle
Częste błędy ze względu na sposób wymowy.

Błędy pleonastyczne

w miesiącu lipcu, okres czasu, akwen wodny, potencjalne możliwości, kontynuować dalej, powtarzać raz jeszcze, przychylna akceptacja, pełny komplet, rekonstrukcja i przebudowa gospodarki, cofać się do tyłu, bardziej częstszy, mniej bogatszy, dwie równe połowy, spadać w dół, fakt autentyczny, moralno-etyczne, na wskutek, przysłowiowy Jan Kowalski, kosztować taniej, kartka papieru, najbardziej optymalny, wracać z powrotem w lipcu, okres, akwen, możliwości (albo: potencjał), kontynuować, powtarzać, akceptacja (albo: przychylne potraktowanie), komplet (albo: pełny zestaw), przebudowa gospodarki (albo: rekonstrukcja gospodarki), cofać się, częstszy, uboższy, dwie połowy (albo: dwie równe części), spadać, fakt, moralne (albo: etyczne), na skutek (albo: wskutek), jakiś tam Jan Kowalski (albo: każdy Polak, dowolna osoba itp. zależnie od kontekstu), kosztować mniej (być tańszym), kartka (arkusz papieru), optymalny (albo: najlepszy), wracać (albo: iść/ jechać itp. z powrotem) Są to przypadki znane potocznie jako tzw. „masło maślane”; nie ma przysłowia o Janie Kowalskim, a nawet gdyby istniało, to przytoczony zwrot o Kowalskim jest pleonazmem.
w każdym bądź razie w każdym razie Połączenie form "w każdym razie" i "jakkolwiek bądź"

Błędy interpunkcyjno-typograficzne

koniec zdania .
przyszedł , potem
kota ,którego
Dlaczego ?
( właśnie wtedy )
" nowator "
"To on."
Przybył "znany mówca."
Czerwono – Czarni
wiadomo-pojechał
wiadomo- przyjechał
Pan – znany jako Wyrwidąb, przybył
Pan, znany jako Wyrwidąb – przybył

Franciszek, poszedł
Jan Kowalski, to polski piłkarz

22 lipca 1974, oddano do użytku Trasę Łazienkowską.
W Warszawie, ruch drogowy wzrósł o 120%.
Po zakończeniu prac, biuro uległo likwidacji.
koniec zdania.
przyszedł, potem
kota, którego
Dlaczego?
(właśnie wtedy)
"nowator"
"To on".
Przybył "znany mówca".
Czerwono-Czarni
wiadomo – pojechał
wiadomo – przyjechał
Pan – znany jako Wyrwidąb – przybył
Pan, znany jako Wyrwidąb, przybył
Pan (znany jako Wyrwidąb) przybył
Franciszek poszedł
Jan Kowalski to polski piłkarz lub Jan Kowalski – to polski piłkarz
22 lipca 1974 oddano do użytku Trasę Łazienkowską.
W Warszawie ruch drogowy wzrósł o 120%.

Po zakończeniu prac biuro uległo likwidacji.
Błędy wynikają z niezrozumienia zasad pisania znaków interpunkcyjnych lub kierowania się zasadami pochodzącymi z innych języków.
a) Kropki, przecinki, średniki, dwukropki, wielokropki, wykrzykniki, znaki zapytania stawiamy bezpośrednio po ostatniej literze poprzedniego słowa, bez odstępu.
b) Cudzysłowy oraz nawiasy stawiamy bezpośrednio przy słowie bez odstępu z żadnej ze stron.
c) Kropkę stawiamy zawsze po cudzysłowie.
d) Często nie odróżnia się (szczególnie przy piśmie ręcznym) łącznika od myślnika, oba pisane w postaci poziomej kreski. Jednak łącznik oznacza się dywizem (-), natomiast myślnik pauzą (—) lub półpauzą (–). Łącznik łączy i dzieli zarazem dwie części pojęcia złożonego, tworząc jakby jedno słowo; piszemy go wtedy bez odstępów z żadnej strony. Myślnik wydziela części zdania; słowa bezpośrednio stojące z obu jego stron nie tworzą w sumie pojęcia złożonego, dlatego piszemy go z odstępami z obu stron.
e) Gdy stosujemy w zdaniu wyrazy wtrącone (bez których wypowiedź tez mogłaby istnieć), zawsze wydzielamy je znakami parzystymi: nawiasami, dwoma myślnikami lub dwoma przecinkami. Błędem jest umieszczanie z jednej strony wypowiedzi wtrąconej jednego znaku, a z drugiej innego znaku.
f) Nie oddzielamy nigdy przecinkiem podmiotu od orzeczenia.
g) Nie oddzielamy nigdy przecinkiem okolicznika (to jest anglicyzm)
Pies, który szczekał miał złego pana. Pies, który szczekał, miał złego pana. Zdania wtrącone należy oddzielać przecinkami z obu stron, nie tylko z przodu.
HTMLa lub HTML′a
IPNie lub IPN′ie
Prokom-u lub Prokom′u
HTML-a
IPN-ie
Prokomu
Jeśli skrótowiec da się odmieniać, robi się to z użyciem łącznika. Łącznik pomija się, gdy skrótowiec ma charakter rzeczownika i kończy się małą literą.
Linuxie lub Linux′ie
Firefoxie lub Firefox′ie
Linuksie
Firefoksie
W miejscowniku litera x na końcu słowa jest zastępowana przez ks. W innych przypadkach sprawa zamiany x na ks jest przedmiotem sporu językoznawców. W żadnym wypadku nie stosuje się apostrofu do oddzielenia tematu zakończonego na x od końcówki fleksyjnej, niezależnie od tego, czy x wymienia się na ks, czy nie. W mianowniku pozostawiamy oryginalną nazwę własną z "x", czyli: Linux, Firefox.
Botticelli′ego, Krupp′a, Bush′owi, Luigi′emu, Bentley′a Botticellego, Kruppa, Bushowi, Luigiemu, Bentleya Błąd wynikający z przeświadczenia, że polskie końcówki fleksyjne należy oddzielać od wszystkich nazwisk i imion obcojęzycznych apostrofem, tymczasem dodaje się go tylko wtedy, gdy ostatnie litery zanikają w czasie wymowy, np. Jacques (żak) – Jacques’a (żaka), Harry – Harry’ego (harego).
100.5
1,250,000
1.250.000
100,5
1250000 lub 1 250 000
Część ułamkową od całkowitej zawsze oddziela przecinek. Trzycyfrowe grupy tysięcy można oddzielać spacją (najlepiej niełamliwą:  ), nie – przecinkiem lub kropką.
wg.
nr.
mgr.
dr.
wg
nr
mgr
dr
Skróty składające się z pierwszej i ostatniej litery wyrazu piszemy bez kropki – są to skróty przez tzw. ściągnięcie. Jedynie w przypadku użycia takiego skrótu dla wyrazu w przypadku zależnym kropkę stosujemy (co jest logiczne), np. doktoradr. (w takiej sytuacji możemy też użyć formy dra).
v-ce mistrz
v-ce minister
wicemistrz
wiceminister
Cząstkę wice (nie vice – w języku polskim litera v może występować tylko w nazwach własnych) pisze się zawsze łącznie.
m. in.
min.
m.in. Skrót od między innymi piszemy bez spacji, z kropkami po obu członach.

Skrót min. oznacza minimum albo minister, zależnie od kontekstu.

Symbol jednostki min (minut) piszemy bez kropki.

np: np. Skrót od na przykład piszemy bez spacji, z kropką na końcu.
w/w
w.w.
ww.
wyż.wym.
Skrót od wyżej wymieniony funkcjonuje tylko w dwóch wariantach.
dawn. daw.
d.
Skrót od dawniej bądź dawny funkcjonuje tylko w dwóch wariantach.
mimo, że
mimo, iż
pomimo, że/iż
pierwsza część zdania, po, którym druga część
mimo że
mimo iż
pomimo że/iż
pierwsza część zdania, po którym druga część
Zdania podrzędne zaczynające się połączeniami wyrazowymi, takimi jak:
  • chyba że, chyba żeby, dlatego że, dopiero gdy, ile razy, ile że, jak gdyby, jako że, mimo że, mimo iż;
  • na co, o ile;
  • po co, po czym, po którym, podczas gdy, podobnie jak, pomimo że, pomimo iż, przy czym;
  • tak jak, tylko że, tym bardziej że;
  • w miarę jak, w razie gdyby, wprzód nim;
  • za co, zwłaszcza gdy, zwłaszcza kiedy, zwłaszcza jeżeli, zwłaszcza że;
  • że aż

poprzedzamy przecinkiem przed całym połączeniem.

W przypadku użycia połączenia typu (po)mimo faktu, że, zdanie podrzędne zaczyna się od spójnika że i przecinek stawiamy przed nim.

Ładny kot o zielonych oczach, szybko wszedł na stół.
Prezydent pierwszej w Europie republiki, od wielu lat jest martwy.
Ładny kot o zielonych oczach szybko wszedł na stół.
Prezydent pierwszej w Europie republiki od wielu lat jest martwy.
Nie oddzielamy przecinkiem grupy podmiotu od grupy orzeczenia tego samego zdania pojedynczego (również jeśli jest ono częścią zdania złożonego).
Charlesa, o Charlesie (franc.)
Charles′a (ang.)
Charles′a, o Charles′u (franc.)
Charlesa (ang.)
To jest ortograficznie uzasadnione wymową – w wersji francuskiej jest [szarl] i końcowe ′s′ nie jest wymawiane.
ne
pne
p.n.e
p.n.e..
n.e.
p.n.e.
W przypadku skracania połączeń naszej ery lub przed naszą erą stawiamy kropki po każdej literze (i nie wstawiamy spacji w środku skrótu), ale nie wstawiamy dwóch kropek na końcu, gdy np. p.n.e. kończy zdanie.
mnpm
m.n.p.m.
m n.p.m. Po jednostkach miar i wag (w tym wypadku po jednostce miary długości metr), również w przypadku zależnym, nie stawia się kropki. Po pozostałych wyrazach stawia się kropki.
90-tych
14-tego
lata 70-te
lata 70te
lata ′70
3-go maja
90.
14.
lata 70.
lata 70.
lata 70.
3 maja
Do liczebników pisanych cyframi nigdy nie dodaje się końcówek fleksyjnych. Jeśli z kontekstu jednoznacznie wynika, że użyto liczebnika porządkowego, po cyfrze arabskiej nie trzeba stawiać kropki ani w formie mianownikowej, ani w pozostałych przypadkach gramatycznych – jeśli liczba oznacza rok, to w konstrukcji: w roku 1970 nie stawiamy kropki. Kropkę można opuszczać w niektórych skonwencjonalizowanych formach, np. rozdział 4 itp.
Uwaga: po liczebnikach wyrażonych cyframi rzymskimi nie stawiamy kropki. Nie stawiamy jej też w datach po liczbie oznaczającej dzień, np. 15 lipca.

Błędy logiczne i gramatyczne

większa połowa ponad połowa
większa część
większość
Jest to przykład sprzeczności logicznej, także sprzeczności danych w hasłach powiązanych.
zrobić rzecz zrobić rzecz Zaimek wskazujący ta przyjmuje w bierniku postać (postać jest formą narzędnika).
Czerwona Armia, Południowa Ameryka, mityczne zwierzę, żyworodna ryba, starożytne wierzenia Armia Czerwona, Ameryka Południowa, zwierzę mityczne, ryba żyworodna, wierzenia starożytne. Błąd składni wynikający najczęściej z niewolniczego trzymania się w tłumaczeniach szyku tekstów obcojęzycznych; w wielu najbardziej popularnych językach (angielskim, niemieckim, rosyjskim, czeskim itp.) przymiotnik zawsze jest przed rzeczownikiem, natomiast po polsku należy rozróżnić, czy chodzi o nazwę, np. gatunkową, czy o określenie cechy. Porównajmy: człowiek współczesny (typologia) lub współczesny człowiek (w odróżnieniu od człowieka baroku).
bardziej hałaśliwszy hałaśliwy, hałaśliwszy, najhałaśliwszy Niepotrzebne stopniowanie przymiotnika po słowie "bardziej", które już jest stopniem wyższym od "bardzo".
przekonywujący
oddziaływujący
przekonujący, przekonywający
oddziałujący, oddziaływający
Niepoprawne połączenie dwu poprawnych form w jedną.
dlatego, bo dlatego, że
bo
ponieważ
gdyż
albowiem
otóż
Spójnik bo jest równoznaczny z wyrażeniami: dlatego, że.
ilość mieszkańców
ilość gatunków
ilość wydobytych ton itp.
liczba mieszkańców
liczba gatunków
liczba wydobytych ton itp.
W odniesieniu do rzeczowników policzalnych powinno się używać słowa liczba, a w odniesieniu do rzeczowników niepoliczalnych ilość: liczba ziaren piasku, ale równocześnie ilość piasku.
Ponieważ termin "niepoliczalny" może niektóre osoby wprawiać w zakłopotanie, warto wiedzieć, że "ilość" zawsze sugeruje jakąś jednostkę miary, jak np. kilogramy piasku, metry sześcienne piasku, metry bieżące piasku itp., podczas gdy "liczba" ma za jednostkę miary zawsze sztuki.
pełnić rolę pełnić funkcję albo
grać/odgrywać rolę
Błąd wynikający z "pomieszania" związków frazeologicznych.
piszemy z wielkiej (dużej) litery piszemy wielką (dużą) literą lub od wielkiej (dużej) litery Błędna konstrukcja jest rusycyzmem.
tylni, tylnia, tylnie tylny, tylna, tylne Błąd wynikający z kojarzenia form z przedni, przednia, przednie
najmniejsza linia oporu linia najmniejszego oporu Nie istnieje "najmniejsza linia"; w tej konstrukcji zdania chodzi o "najmniejszy opór", nie "linię".
uznać jako
uznawać jako
uznać za
uznawać za
Czasowniki uznać, uznawać łączymy z przyimkiem za, rządzącym biernikiem.
trzeci lipiec trzeci lipca W domyśle trzeci dzień lipca. Chyba że chcemy powiedzieć np. To był trzeci tak przyjemny lipiec w moim życiu.
dwutysięczny ósmy
sto dwadzieścia siódmy
tysięczny dziesiąty
dwa tysiące ósmy
sto dwudziesty siódmy
tysiąc dziesiąty
Liczebniki porządkowe tworzy się, zmieniając liczebniki odpowiadające za dziesiątki i jednostki, a w przypadku ich braku – ostatni z liczebników.

 

 

źródło: wikipedia

 
 

Sonda

Czy jesteś przeciwny monopolowi Gadu-Gadu?
 

Partnerzy serwisu:

Beczki plastikowe
Portal branżowy: Beczki plastikowe.
Uniboard.eu -Informacje IT
Webmaster, pozycjonowanie i technologia. Recenzje sprzętu.
Buy cheap tablets http://1pillsall.com/ and get a discount on http://1pillsall.com/buy-female-viagra/ or free shipping http://1pillsall.com/buy-silagra-online/ online.